سکته‌ مغزي(Stroke)


• توضيح‌ کلي‌

سکته‌ مغزي‌ عبارت‌ است‌ از کاهش‌ ناگهاني‌ خونرساني‌ به‌ بخشي‌ از مغز که‌ طوري‌ به‌ آن‌ ناحيه‌ آسيب‌ مي‌زند که‌ نمي‌تواند به‌ طور طبيعي‌ داراي‌ کارکرد باشد. غالباً بزرگسالان‌ بالاي‌ 60 سال‌ مبتلا مي‌شوند.

• علايم‌ شايع‌ 

بسته‌ به‌ محل‌ آسيب‌ مغزي‌ علايم‌ زير ممکن‌ است‌ وجود داشته‌ باشند:
*سنگيني‌ ناگهاني‌ در اندام‌ يا کرختي‌ و ناتواني‌ در کنترل‌ عضلات‌ 
*عدم‌ توانايي‌ حرکت‌ دادن‌ بخشي‌ از بدن‌ - کاهش‌ هوشياري‌ / منگي‌ - عدم‌ توانايي‌ تکلم‌ - *سردرد اختلالات‌ بينايي‌ - گيجي‌ - بي‌اختياري‌ مدفوع‌ يا ادرار  

• علل‌ 

معمولاً تصلب‌ شرايين‌ (آترواسکلروز) يا فشار خون‌ بالا. اين‌ موارد ممکن‌ است‌ منجر به‌ موارد زير گردد:
*ترومبوز که‌ در آن‌ جريان‌ خون‌ در اثر تنگي‌ يا بسته‌ شدن‌ يک‌ شريان‌ مسدود مي‌گردد.                آمبولي‌ که‌ در آن‌ بخش‌ کوچکي‌ از رسوب‌ چربي‌ يا يک‌ لخته‌ خوني‌ کوچک‌ از يک‌ رگ‌ مبتلا يا قلب‌ به‌ مغز مي‌رود.
*خونريزي‌ مغزي‌ که‌ در آن‌ يک‌ رگ‌ خوني‌ مغز پاره‌ شده‌، به‌ بافت‌ مغزي‌ اطراف‌ خود خونريزي‌ ميکند.  پارگي‌ آنوريسم‌ يک‌ شريان‌ کوچک‌ مغز

• عوامل‌ افزايش‌دهنده‌ خطر 

سيگار کشيدن‌ - چاقي‌ - رژيم‌ غذايي‌ پرچربي‌ يا پر نمک‌ - سن‌ بيش‌ از 60 سال‌ - فشار خون‌ بالا  ديابت‌ شيرين‌ - بيماري‌ شريان‌ کرونر - سابقه‌ حملات‌ گذراي‌ ايسکميک‌ - سابقه‌ خانوادگي‌ سکته‌ مغزي‌ - سوء مصرف‌ الکل‌ - فيبريلاسيون‌ دهليزي‌ (نوعي‌ ضربان‌ قلب‌ نامنظم‌)

• پيشگيري‌

*به‌ طور منظم‌ ورزش‌ کنيد. - از رژيم‌ غذايي‌ کم‌چربي‌ استفاده‌ کنيد. - سيگار نکشيد. - کنترل‌ طبي‌ هرگونه‌ اختلال‌ مزمن‌ (مثل‌ ديابت‌ شيرين‌) - فشار خون‌ خود را مرتب‌ کنترل‌ کنيد. اگر بالا باشد، به‌ پزشک‌ خود مراجعه‌ کنيد.
*در مورد مصرف‌ روزانه‌ آسپيرين‌، از توصيه‌هاي‌ پزشکي‌ بهره‌مند شويد. مطالعات‌ حاکي‌ از آن‌ هستند که‌ اين‌ امر ممکن‌ است‌ چنان‌ بر لخته‌ شدن‌ تأثير کند که‌ احتمال‌ ترومبوز يا آمبولي‌ مغزي‌ را کاهش‌ دهد (در سکته‌ خونريزي‌ دهنده‌ مؤثر نيست‌ و ممکن‌ است‌ خطرناک‌ باشد).
*اگر دچار انسداد شريان‌ کاروتيد باشيد، جراحي‌ مي‌تواند احتمال‌ سکته‌ مغزي‌ در آينده‌ را کاهش‌ دهد.

• عواقب‌ مورد انتظار

سکته‌ مغزي‌ در 23 موارد باعث‌ مرگ‌، آسيب‌ پايدار يا ناتواني‌ مي‌شود. در بقيه‌ موارد، امکان‌ بهبود کامل‌ بدون‌ ناتواني‌ درازمدت‌ وجود دارد.
ک‌ سکته‌ مغزي‌ خفيف‌ ممکن‌ است‌ نشانه‌اي‌ زودهنگام‌ از حملات‌ شديدتر باشد. ناتواني‌ نسبي‌ در افرادي‌ که‌ از سکته‌ مغزي‌ نجات‌ مي‌يابند، ممکن‌ است‌ ماه‌ها طول‌ بکشد.

• عوارض‌ احتمالي

 پنوموني ( ذات‌الريه ) - افسردگي  -  زخم‌ فشاري‌ حاصل‌ از استراحت‌ طولاني‌ در بستر  -  فلج‌ يا ناتواني‌ پايدار

درمان‌



• اصول کلي

*بيمارستان‌ها برنامه‌هاي‌ مداخله‌اي‌ زودهنگام‌ دارند. اگر دچار علايم‌ سکته‌ مغزي‌ شويد، فوراً به‌ نزديک‌ترين‌ بيمارستان‌ محل‌ زندگي‌ خود برويد.
*آزمون‌هاي‌ تشخيصي‌ مي‌توانند شامل‌ بررسي‌هاي‌ آزمايشگاهي‌ مايع‌ نخاع‌ و خون‌، نوار قلب‌، اکوکارديوگرافي‌، سونوگرافي‌، آنژيوگرافي‌، سي‌تي‌اسکن‌ و راديوگرافي‌ سر باشند.
*ممکن‌ است‌ بستري‌ شدن‌ در بيمارستان‌ براي‌ مراقبت‌ حاد (با پايش‌ دقيق‌ کارکرد قلب‌ و ريه‌، غلظت‌ الکتروليت‌ها و مايعات‌) لازم‌ باشد.
*جراحي‌ (گاهي‌ اوقات‌) براي‌ برداشتن‌ لخته‌ يک‌ شريان‌ مغز ممکن‌ است‌ لازم‌ باشد. 
*در بعضي‌ انواع‌ سکته‌ مغزي‌ از داروهاي‌ حل‌کننده‌ لخته‌ خون‌ استفاده‌ مي‌شود.
*ممکن‌ است‌ (گاهي‌) مراقبت‌ پرستاري‌ در خانه‌ لازم‌ باشد.
*ممکن‌ است‌ فيزيوتراپي‌، کاردرماني‌ و گفتاردرماني‌ لازم‌ باشد.

• داروها

داروهاي‌ ضد انعقادي‌ براي‌ کاهش‌ احتمال‌ تشکيل‌ لخته‌ - داروهاي‌ ضد پرفشاري‌ خون‌ در صورت‌ ابتلا به‌ فشار خون‌ بالا

• فعاليت‌

اگر کنترل‌ عضلاني‌ شما از دست‌ رفته‌ باشد، درمان‌ به‌ شما کمک‌ خواهد کرد تا ياد بگيريد براي‌ به‌ دست‌ آوردن‌ مجدد مهارت‌هاي‌ پايه‌ مثل‌ خوردن‌، لباس‌ پوشيدن‌ و توالت‌ رفتن‌ از اندام‌هاي‌ آسيب‌ ديده‌ خود استفاده‌ کنيد.
پس‌ از يک‌ سکته‌ مغزي‌، تعبيه‌ سطوح‌ شيب‌دار به‌ جاي‌ پله‌ در ورودي‌هاي‌ منزل‌ و نيز دستگيره‌ در کنار وان‌ حمام‌ و دستشويي‌ها را مدنظر قرار دهيد. 

• رژيم‌ غذايي‌

در ابتدا ممکن‌ است‌ تغذيه‌ با استفاده‌ از لوله‌ معده‌ ضرورت‌ يابد و سپس‌ بتوانيد از غذاهاي‌ صاف‌ شده‌، و يا معمولي‌ استفاده‌ کنيد. غذايي‌ را بخوريد که‌ کم‌ نمک‌ و کم‌چربي‌ باشد.

» » در اين‌ شرايط‌ به‌ پزشک‌ خود مراجعه‌ نماييد  

اگر شما يا يکي‌ از اعضاي‌ خانواده‌تان‌ علايم‌ سکته‌ مغزي‌ را داشته‌ باشيد يا آنها را در فردي‌ ديگر مشاهده‌ کنيد. اين‌، يک‌ اورژانس‌ است‌!
اگر در طول‌ درمان‌ موارد زير رخ‌ مي‌دهند: ـ تب‌ ـ زخم‌هاي‌ فشاري‌ ـ بدتر شدن‌ علايم‌


کلمات کليدي : ،،،،،،،،،،،،،،،،،،،